دخولهم عليه ، عليه السلام ، قال ابو خداش المهرى و كنت قد حضرت مجلس موسى عليه السلام فأتاه رجل فقال له جعلنى الله فداك ، و سأله عن مسائل الى أن قال : الخصى يدخل على النساء فأعرض وجهه قال فحججت بعد ذلك فدخلت على الرضا عليه السلام فسألته عن هذه المسائل فأجابنى بالجواب الذي أجاب به موسى عليه السلام و كان جالساً مجلس أبى جعفر عليه السلام فى هذا الوقت ، الى أن قال : قلت لأبى جعفر عليه السلام الخصى يدخل على النساء ، فحوّل وجهه ، ثم استدنانى و قال ما نقص منه الا الجبابة ( الخناثة خ . ل ) الواقعة عليه » « 1 » . 2 ) فقه الحديث پس از وفات امام رضا عليه السلام يكى از مسائل مهم و مورد توجه ، كمى سن امام جواد عليه السلام بوده ، از اين جهت بسيارى از بزرگان شيعه براى مشاهده حضرت و امتحان آن بزرگوار اظهار آمادگى كرده بودند . از جملهء « فأجابنى بالجواب الذي أجاب به موسى عليه السلام » شايد استظهار شود كه حضرت به تمام سؤالات يا با سكوت يا مثلًا با اعراض پاسخ داده‌اند ، در نتيجه مسألهء خصى را نيز امام رضا عليه السلام پاسخ داده‌اند . در جملهء « و كان جالساً مجلس أبى جعفر عليه السلام » چند احتمال مىرود ؛ يكى اين است كه حضرت رضا عليه السلام در همين مكان فعلى امام جواد عليه السلام نشسته بودند ، ديگر اين است كه مراد اشارهء به زمان امامت حضرت باشد و مراد از محل جلوس ، مقام امامت باشد ، احتمال ديگر اين است كه اشارهء به آغاز امامت حضرت رضا عليه السلام باشد كه هنوز افرادى براى مشاهده و امتحان آن حضرت حاضر مىشده‌اند . در عبارت آخر حديث ، اگر نسخهء « خناثة » صحيح باشد ، معناى روايت اين مىشود كه خصى از مردانگى چيزى كم ندارد مگر يك قدرى جنبهء خنثايى و حالت برزخى بودن دارد ، ولى به هر حال ، مرد است و از مرد بودن خارج نشده است . اگر نسخهء « جبابة » صحيح باشد ، با مطلبى كه در تذكره آمده متناسب است ،

--> ( 1 ) جامع الاحاديث 20 : 293 شمارهء 959 ، باب 8 از « ابواب جملة من احكام الرجال و النساء الأجانب » ، ح 3 .